Ερανιστής

Κείμενα, άρθρα και ροές επιλεγμένων ειδήσεων

Τα εγκλήματα τιμής και η ενδοοικογενειακή βία


Τα εγκλήματα τιμής και η ενδοοικογενειακή βία

Της ΝΑΒΙ ΠΙΛΑΪ *

Παρ' όλο που η οικονομική ανεξαρτησία των γυναικών τούς επιτρέπει να ξεφύγουν από τον κοινωνικό καταναγκασμό, την ενδοοικογενειακή βία και την υποταγή, η βία κατά των γυναικών αυξάνεται ακόμη και σε χώρες όπου οι γυναίκες έχουν κατακτήσει την οικονομική ανεξαρτησία και το υψηλό κοινωνικό κύρος.

Ένα κορίτσι κάνει παρέα με αγόρια. Τι πιο φυσιολογικό και συνηθισμένο απ’ αυτό; Κι όμως. Αυτό ήταν η αιτία που ο πατέρας και ο παππούς μιας έφηβης στην Τουρκία την έθαψαν ζωντανή. Η είδηση προκάλεσε σοκ και οργή σε όλο τον κόσμο.

Ωστόσο, εγκλήματα σαν αυτό δεν είναι σπάνια. Στην Αριζόνα δικάζεται ένας πατέρας που κατηγορείται για τη δολοφονία της κόρης του, την οποία θεωρούσε πολύ «δυτικότροπη». Τα Ηνωμένα Εθνη εκτιμούν ότι κάθε χρόνο 5.000 γυναίκες δολοφονούνται σε όλον τον κόσμο, θύματα των αποκαλούμενων «εγκλημάτων τιμής».

Οι γυναίκες, που θεωρούνται φορείς της οικογενειακής τιμής, γίνονται εύκολοι στόχοι επιθέσεων συνήθως από «προσβεβλημένους» συγγενείς, συχνά με τη σιωπηρή ή ρητή συγκατάθεση των γυναικών συγγενών τους.

Τα «εγκλήματα τιμής» γίνονται για την προστασία των οικογενειακών ή κοινωνικών κανόνων, ιδιαίτερα σε περιπτώσεις σεξουαλικής συμπεριφοράς. Η επιθυμία μιας γυναίκας να παντρευτεί, να ζήσει με ένα άτομο της επιλογής της, να πάρει διαζύγιο ή να διεκδικήσει μια κληρονομιά, μπορεί να οδηγήσει σε «εγκλήματα τιμής». Σε κάποιες περιπτώσεις οι αυτόκλητοι «τιμωροί» ενεργούν με αφορμή ένα απλό κουτσομπολιό ή μια αβάσιμη υποψία.

Η διαστρεβλωμένη αυτή λογική και η βία που προκαλεί υπάρχει ακόμη και σε περιπτώσεις που οι γυναίκες πέφτουν θύματα βιασμού ή αιμομικτικής βίας. Γίνονται έτσι δύο φορές θύματα, ενώ η συμπεριφορά των θυτών εξακολουθεί να είναι ανεκτή. Συχνά, οι δράστες μπορούν να είναι βέβαιοι για την πλήρη ή μερική ατιμωρησία τους εξαιτίας των επιεικών ή ανεφάρμοστων νόμων. Υπάρχουν περιπτώσεις που απολαμβάνουν τον θαυμασμό του κοινωνικού τους περίγυρου επειδή σταμάτησαν την αμαρτωλή συμπεριφορά μιας ανυπάκουης γυναίκας και καθάρισαν την κηλίδα με αίμα.

Δεν πρέπει να πιστεύουμε ότι οι πρακτικές αυτές ανήκουν σε οπισθοδρομικές κοινωνίες που περιφρονούν την πολιτισμένη συμπεριφορά. Η αλήθεια είναι ότι σε όλες τις χώρες του κόσμου οι γυναίκες υφίστανται τη βία σε χώρους στους οποίους θα έπρεπε να αισθάνονται ασφαλείς.

Οι γυναίκες παγιδεύονται μέσα στους τοίχους του σπιτιού τους εξαιτίας της απομόνωσης και της αίσθησης αδυναμίας που δημιουργεί η βία. Πολλές επιθέσεις κατά των γυναικών γίνονται στο σπίτι και παραμένουν στο σκοτάδι αντί να καταγγελθούν για αυτό που πραγματικά είναι: κατάφωρες παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων.

Παρ’ όλο που η οικονομική ανεξαρτησία των γυναικών τούς επιτρέπει να ξεφύγουν από τον κοινωνικό καταναγκασμό, την ενδοοικογενειακή βία και την υποταγή, η βία κατά των γυναικών αυξάνεται ακόμη και σε χώρες όπου οι γυναίκες έχουν κατακτήσει την οικονομική ανεξαρτησία και το υψηλό κοινωνικό κύρος. Αυτό αναγκάζει ορισμένες επιτυχημένες γυναίκες, επιχειρηματίες, πολιτικούς και επαγγελματίες να κάνουν διπλή ζωή. Στη δημόσια ζωή τους θεωρούνται παραδείγματα προς μίμηση. Στην ιδιωτική τους ζωή ταπεινώνονται και γίνονται θύματα επιθέσεων.

Η συνήθης αντίδραση στην ενδοοικογενειακή βία είναι η απομάκρυνση των γυναικών από το περιβάλλον στο οποίο ζουν και η φιλοξενία τους σε κέντρα προστασίας γυναικών. Αντίθετα, οι δράστες σπάνια αναγκάζονται να εγκαταλείψουν το σπίτι ή τον κοινωνικό τους περίγυρο.

Αυτό πρέπει να αλλάξει. Είναι ξεκάθαρη η ευθύνη του κράτους για την προστασία των γυναικών, την τιμωρία των δραστών και τον εξαναγκασμό των ενόχων να πληρώσουν το κόστος και τις συνέπειες των πράξεών τους.

Οι γυναίκες αγωνίζονται να αλλάξουν αυτή τη νοοτροπία. Στα δικαστήρια ζητούν όλο και περισσότερο από τους δράστες να εξηγήσουν τι ακριβώς θεωρούν αξιέπαινο στις πράξεις τους. Πρέπει να στηρίξουμε τις γενναίες αυτές γυναίκες. Πρέπει να τις βοηθήσουμε να κάνουν ένα βήμα μπροστά και να σηκώσουν το πέπλο της σιωπής και της κοινωνικής συνενοχής που επέτρεψε στην κουλτούρα της βίας να ριζώσει.

* Υπατη αρμοστής του ΟΗΕ για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα

Πηγή: ΟΗΕ, Ελευθεροτυπία. Τη φωτογραφία τη βρήκα εδώ.

 

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: